Šta donosi Zakon o zaštiti ćirilice u Republici Srpskoj: Osniva se sedmočlani Savjet, kazne do 5000 KM za prekršaje

21. posebna sjednica Narodne skupštine Republike Srpske biti danas u Banjaluci. Sjednica će imati samo jednu tačku dnevnog reda: Prijedlog zakona o zaštiti, očuvanju i upotrebi jezika srpskog naroda i ćiriličkog pisma, po hitnom postupku.

BUKA / E.P. / 15. Septembar 2021

Foto: BUKA

"Ovim zakonom uređuju se sistem zaštite, očuvanja i način korišćenja jezika srpskog naroda i ćiriličkog pisma u Republici Srpskoj, kao nematerijalnog kulturnog nasljeđa" stoji u članu 1. ovog Zakona.

jezik srpskog naroda i ćiriličko pismo se, ovim Prijedlogom zakona, "u smislu ovog zakona, predstavljaju sredstvo i opšte dobro za Republiku, koji pružaju osjećaj identiteta i kontinuiteta srpskog naroda na način kojim se uvažava njegov integritet i štiti njegova kulturna vrijednost"

Članom 8. ovog Zakona se pod jedinstvenim pristupom očuvanju jezika srpskog naroda i ćiriličkog pisma kao nematerijalnog kulturnog nasljeđa podrazumijeva "obavezu svih organa, organizacija i drugih pravnih lica da, prilikom korišćenja ćiriličkog pisma u pravnom prometu, koriste standardizovan oblik ćiriličkog pisma, poštujući njegov integritet i štiteći njegovu kulturnu vrijednost"

Više detalja oko ovog nema.

Dalje se kaže da se u skladu sa posebnim zakonima, mogu ustanoviti poreske i druge administrativne olakšice za privredne i druge subjekte koji u svom poslovanju, odnosno u obavljanju svoje djelatnosti odluče da koriste ćiriličko pismo, što uključuje i korišćenje ćiriličkog pisma u elektronskim medijima i prilikom izdavanja štampanih javnih glasila.

Zakonom se obavezuje upotreba ćirilice i za manifestacije koje se finansiraju javnim novcem

"Kulturne i druge manifestacije koje se finansiraju ili sufinansiraju iz javnih sredstava obavezne su da, s ciljem promovisanja, očuvanja i njegovanja ćiriličkog pisma, imaju logo i naziv manifestacije ispisan na ćiriličkom pismu.
Manifestacije koje imaju logo i naziv manifestacije ispisan na latiničkom pismu, obavezne su da imaju logo i naziv manifestacije ispisan i na ćiriličkom pismu" stoji u članu 10. Prijedloga Zakona.


Zakonom je predviđeno formiranje Savjeta na period od četiri godine, koji će imati sedam članova od kojih su najmanje dva člana predstavnici Odbora za standardizaciju srpskog jezika.

"Savjet u svom radu:analizira i daje mišljenja o stanju jezika srpskog naroda i ćiriličkog pisma,daje sugestije u kreiranju i sprovođenju sistema zaštite i očuvanja jezika srpskog naroda i ćiriličkog pisma,daje prijedloge za razvoj i unapređenje stanja jezika srpskog naroda i ćiriličkog pisma, daje sugestije i prijedloge za unapređenje drugih pitanja u oblasti zaštite, očuvanja i korišćenja jezika srpskog naroda i ćiriličkog pisma, podnosi izvještaj o radu Vladi Republike Srpske" piše u članu 12. ovog Zakona.

Zakon sadrži poseban član za kažnjavanje prekršaja po ovom zakonu, mada nije jasna definicija koje je upotrebljena u samom članu.

"Novčanom kaznom od 1.000 KM do 5.000 KM kazniće se za prekršaj organ, organizacija i drugo pravno lice ukoliko prilikom korišćenja ćiriličkog pisma u pravnom prometu postupa suprotno članu 8. ovog zakona. Novčanom kaznom od 1.000 KM do 5.000 KM kazniće se za prekršaj organizator kulturne i druge manifestacije ukoliko postupa suprotno članu 10. ovog zakona" stoji u članu 14, iako je definicija "pravnog prometa" nešto što je poprilično nejasno.

Zakon se donosi po hitnom postupku a razlozi za to jeste ta da je data mogućnost za donošenje zakona po hitnom postupku u slučaju kada se zakonom uređuju pitanja i odnosi nastali usljed okolnosti koje nisu mogle da se predvide, a nedonošenje zakona po hitnom postupku bi moglo prouzrokovati štetne posljedice po život i zdravlje ljudi, bezbjednost Republike i rad organa i organizacija. 

"Budući da se radi o kulturnom dobru od izuzetnog značaja, neophodno je utvrditi sistem zaštite, očuvanja i način korišćenja jezika srpskog naroda i ćiriličkog pisma u Republici Srpskoj kao nematerijalnog kulturnog nasljeđa, odnosno kulturnog dobra od izuzetnog značaja" stoji dalje u obrazloženju Zakona.

Podsjetimo da je Ustavom Republike Srpske Ustavu RS službeni jezici su jezik srpskog naroda, jezik bošnjačkog naroda i jezik hrvatskog naroda. Službena pisma su ćirilica i latinica, tako stoji u članu 7 Ustava Republike Srpske.

Zakonodavci smatraju da ovim Zakonom nije povrijeđen UStav Republike Srpske jer je "Jezik srpskog naroda i ćiriličko pismo definisani kao nematerijalno kulturno dobro od izuzetnog značaja za Republiku"  pa stoga i Republika Srpska, između ostalog, uređuje i obezbjeđuje brigu o djeci i omladini, obrazovanju, kulturi, zaštiti kulturnih dobara i fizičkoj kulturi, kao i u članu 70. Ustava, kojim je utvrđeno da Narodna skupština donosi zakone, druge propise i opšte akte.


Identičan Zakon biće donesen i u Srbiji, a datum je izabran zbog zajedničkog praznika, Dana srpskog jedinstva, slobode i nacionalne zastave, u znak sjećanja na isti datum 1918.kada je probijen Solunski front.

Vlada RS je 10. septembra 2020.godine usvojila zaključak o obilježavanju Dana srpskog jedinstva, slobode i državne zastave. Dan kasnije, 11. septembra, Vlada Republike Srbije donijela je i zaključak na temelju kojeg se ovaj praznik službeno obilježava na području Srbije.
 

 


Buka preporuka

Buka desk

Najnovije

Posmatrajte događaje izbliza.

Prijavite se na naš Newsletter.